naar top
Menu
Logo Print
Artikel -
Deel deze pagina

KWALITEITSVOLLER EN PRODUCTIEVER VONKVERSPANEN

 

Zoals elke technicus weet, is er voor iedere techniek wel een plaats in de industrie. Ook voor het vonkeroderen (EDM: Electrical Discharge Machining) is dat het geval, ondanks de verontrustende voorspellingen uit het nabije verleden. Vandaag vindt EDM volop ingang in verticaal en horizontaal zinken, in 2D en 3D planetair bewerken, in vonkboren, -slijpen, -draaien en -legeren, in verschillende hybride varianten en, zeker niet te vergeten, in het draadvonken. De technologie staat ook niet stil. Niet eens zo lang geleden was er enkel keuze in de RAL-kleur per fabrikant en kon je ofwel opteren voor een gemakkelijk instelbare, rechttoe-rechtaanversie, aangepast aan repeterende opdrachten, ofwel voor een vonkbank met reeksen schakelaars en draaiknoppen voor veeleisende orders van een wisselend karakter. Nu kan er, dankzij een adaptieve CNC-sturing, een digitale generator met ingebouwde databank en diverse sensoren in de machine tot op pulsniveau geregeld en gecontroleerd worden. Een maximaal aantal vonkpulsen kan zich bovendien effectief in de vonkspleet tussen de elektrode en het werkstuk ontladen, wat resulteert in een minimale slijtage. Een andere trend heeft te maken met het universeler en productiever worden van de machines. Terwijl de fabrikant vroeger zijn eigen generatorinstellingen had voor een bepaalde structuur, zullen andere instellingen nu niet alleen de Ra-waarde veranderen, maar zal er ook worden toegewerkt naar de optimale textuur voor bijvoorbeeld de tribologische hoofdfunctie. Vonkcycli verlopen op moderne machines dan ook onbetwistbaar sneller. Terwijl een draadbreuk steeds minder voorkomt, is het intussen niet meer nodig om terug te keren naar het startgat. Met een bedrijfszekere, repeterende, automatische invoer wordt de draad direct d.w.z. in de snijspleet zelf  weer aan het werk gezet. Daarnaast is het totale gereedschapsverbruik over de laatste tien jaar drastisch gereduceerd.


WELKE AANDRIJVING?

Kogelomloopspindels

In de machinebouw zijn conventionele aandrijvingen op basis van hoogwaardige, doorontwikkelde kogelomloopspindels nog lang niet uitgerangeerd. Deze motionsystemen zijn constructief gezien immers optimaal onder te brengen in het hart van een te verplaatsen machineas, afgeschermd door de respectievelijke sledecontour. Een belangrijke verbetering in dit verband is de invoering van een rechtstreekse motorische aandrijving onder voorspanning van de torsiearme spil.


Vlakke lineaire motoren

Wat de vonkerosie aangaat, zijn er ook een aantal fabrikanten die een aandrijving op basis van kogelomloopspindels hebben afgezworen. Onder meer vanwege de minimale onderhoudseisen heeft bij hen de spelingsvrije, direct gedreven motor al geheel of gedeeltelijk de taak van de actuator overgenomen voor alle lineaire verplaatsingen en rotaties. Oorspronkelijk werd bij de eerste DD-generaties nochtans gedacht dat ze vooral tot hun recht zouden komen tijdens hoogdynamische acties met een relatief korte slag. Als voorbeeld werd onder meer een extern gekoelde, verticale, trillingsvrije z-as met pick-feed gepromoot, ter versterking van de spoelwerking tijdens het zinken. Pionier op dit gebied was zonder twijfel het Japanse Sodick, dat al jaren zink- en draadvonkmachines standaard aflevert met rechthoekige lineaire motoren.


Tubular direct drive

Een betrekkelijk nieuwe versie van de directe aandrijving is buisvormig uitgevoerd en heft, mede door de symmetrische opbouw, enkele nadelen van de originele platte lineaire aandrijving op. In de buisvormige configuratie bevinden de spoelen zich rondom de permanente magneten in de centrale as (zie foto hierboven), met een lagere, externe magnetische straling tot gevolg. Het voordeel van die opbouw is ook dat er geen neerwaarts gerichte aantrekkingskracht meer is. Een dergelijke TDD-uitvoering kan extreem snel accelereren en komt bovendien met minder energie toe. Mede daardoor hoeft een geforceerde externe koeling niet langer. Dit type van aandrijving vind je bijvoorbeeld terug in de jongste Mitsubishi MV-serie van draadvonkmachines (met ultrasnelle aansturing en datatransfer per glasfiber), maar ook buiten het vonksegment wordt dit gebruikt zoals in het nieuwste model van de Anca gereedschapsslijpmachine. Overigens, in principe passen lineaire buismotoren constructief binnen dezelfde ruimtelijke afmetingen als kogelomloopspillen.